In dit artikel schetste ik waarom AI zich in een paar jaar heeft ontwikkeld van demo tot infrastructuur. De logische vervolgvraag die ik overal krijg: wat moeten wij ermee?
Mijn antwoord is vrijwel altijd hetzelfde. De vraag is niet óf AI het werk van fondsen en initiatiefnemers raakt, maar hóé we de technologie inzetten. En dat “hoe” is geen technologische vraag, het is een inhoudelijke keuze die past bij de missie, de waarden en het proces van jouw organisatie.
“AI is geen tool die je “implementeert”, maar iets dat je vertaalt naar je eigen processen, waarden en manier van werken.”
Eerst het kader: drie principes
Voordat we kijken wáár AI kan helpen, wil ik de drie principes delen die wij bij FindNFund hanteren. Niet omdat het moet, maar omdat ze het verschil maken tussen AI die waarde toevoegt en AI die alleen maar ruis creëert.
1. Human in the loop
AI hoeft het menselijk oordeel niet te vervangen, het kan het versterken. Denk aan hoe de medische sector werkt: een algoritme kan honderden scans voorsorteren, maar de arts blijft verantwoordelijk voor de diagnose. Precies zo kijken wij naar beoordeling van aanvragen: AI helpt structureren, vergelijken en samenvatten, maar de beoordelaar houdt het oordeel.
2. Een waardig doel dienen
AI inzetten om administratie efficiënter te maken is goed. Maar het echte doel is niet efficiëntie op zichzelf. Het doel is: ruimte maken. Minder tijd kwijt aan formulieren, meer tijd voor het gesprek. Minder zoeken, meer inhoudelijk werk. Minder administratieve last, meer kwaliteit in beoordeling. Als een AI-toepassing dat doel niet dient, past het niet bij onze sector.
3. Veilig en verantwoord
Dat betekent voldoen aan wetgeving zoals de EU AI Act, data veilig opslaan en transparant zijn. Uitlegbaarheid, traceerbaarheid en dataeigenaarschap zijn randvoorwaarden voor vertrouwen.
Het proces: vijf stappen, vijf soorten kansen
Het geefproces tussen funders en finders laat zich grofweg in vijf stappen vatten. Op elke stap ligt een ander type kans voor AI. Ik loop ze langs.
Stap 1 — Elkaar vinden
Het begin van alles: de juiste initiatiefnemer vindt het juiste fonds, en omgekeerd. Hier ligt de drempel vaak het hoogst, zeker voor finders die niet gewend zijn om in beleidsdocumenten en trefwoorden te denken.
- Zoeken wordt vinden: accurater matchen dankzij slimmere algoritmes die context snappen, niet alleen trefwoorden.
- Drempel verlagen: chatbots die helpen om een projectplan scherp te krijgen en passende financieringsvormen te suggereren.
- Initiatieven ontdekken: actieve suggesties voor fondsen voor passende initiatieven op basis van hun beleid, geschiedenis en actuele portefeuille.
Met Fundy, onze AI assistent, laten we zien wat hier mogelijk is. Het is geen generieke AI, het begrijpt de filantropische sector en kan direct kijken of een initiatief aansluit bij de actuele criteria van een fonds.
Stap 2 — Financieringsaanvraag
Voor initiatiefnemers is dit vaak de zwaarste stap. Formulieren, bijlagen, verantwoordingen, en elk fonds net weer anders.
- Concept aanvraag: automatisch voorstellen vullen op basis van een projectplan. Wat eerst dagen kostte, kan nu uren zijn.
- Menselijke fouten verminderen: scans van aanvragen voor indiening, om incomplete of onduidelijke stukken te signaleren.
- Toegankelijker maken: speech-to-text en video-to-text, zodat taal of administratieve vaardigheid geen barrière meer zijn.
Het mooie aan deze stap: de tijdwinst komt bij de aanvrager terecht. Dat is precies waar de lasten het zwaarst drukken.
Stap 3 — Aanvraag beoordelen
Dit is misschien wel het gevoeligste domein en daarom juist interessant, mits zorgvuldig ingezet.
- Verbeterinzichten van projectplannen identificeren op basis van ervaringhistorie van fonds.
- Pre-advies: toetst of een aanvraag past bij visie, missie en strategie en vergelijkt met historische besluiten.
- Beter sturen: advies op basis van portfolio-analyses, zodat spreiding in toekenningen bewust wordt gestuurd.
Nogmaals: de beoordeling blijft mensenwerk. AI levert het voorwerk, de context, de vergelijking. Besluiten worden genomen door mensen met mandaat.
Stap 4 — Initiatief uitvoeren
Hier zijn veel mogelijkheden, afhankelijk van het type project. Mogelijkheden die ik graag in een ander artikel nog een keer uitlicht.
Stap 5 — Rapporteren
- Tijd besparen: AI ondersteunt bij het opstellen van rapportages voor zowel initiatiefnemers als fondsen.
- Geavanceerde impactanalyses: op basis van sectorbrede, opt-in data die nu nog versnipperd ligt.
- Pre-advies op projectresultaat: ondersteuning bij de beoordeling van verantwoording, zodat opnieuw het mensenwerk versterkt wordt.
Hoe pak je dit als fonds aan?
Wat ik in de praktijk zie werken: begin klein, begin samen en begin met de stappen waar de risico's het laagst en de winst het duidelijkst zijn. Zoeken en administratieve ondersteuning: daar leer je snel en zonder grote consequenties.
Dit is precies waarvoor we het AI Lab hebben opgericht. Samen met fondsen die al met FindNFund werken, vertalen we de mogelijkheden van AI naar concrete toepassingen binnen hun beoordelings- en besluitvormingsproces, met aandacht voor beleid, governance en ethiek. In een kleine, vertrouwde groep. Samen leren, testen en reflecteren.
“Het succes van AI wordt niet bepaald door de technologie, maar door de keuzes die je maakt in hoe je het inzet binnen je organisatie.”
